کال

تجربیات کامپیوتر، الکترونیک و لینوکس عبد

تبدیل پاور کامپیوتر به یک منبع تغذیه خوب!

۱ شهریور ۱۳۸۷ در دسته الکترونیک

اگر یک پاور کامپیوتر دم دستتون هست، و یا یک منبع تغذیه خوب و ارزان می‌خواهید خوب شک نکنید، پاور خودتون رو به یک منبع تغذیه حسابی تبدیل کنید.

مقدمه

هشدار مطالب این پست به علت سادگی فراوان ممکن است به شما بربخورد به خصوص اگر حرفه‌ای باشید و یا حداقل خود را حرفه‌ای بدانید.

من اولین منبع تغذیه خودم را حدود ۱۱ سال قبل وقتی سوم راهنمایی بودم درست کردم (در واقع سر هم بندی کردم). یک آداپتور با ولتاژ متغیر را باز کردم و در یک جعبه با کلید سلکتور قرار دادم. در آن موقع به نسبت خروجی جالبی داشت و من هم تا مدت‌ها از آن استفاده می‌کردم.

ولی خوب با بزرگتر و جدی‌تر شدن مدار‌ها نیاز به یک منبع جدی‌تر داشتم! استفاده از منبع بالا ادامه داشت تا اینکه به صورت اتفاقی به سراغ کامپیوتر خیلی قدیمی ۴۸۶ام رفتم و پاور AT آن رو برداشتم. خوب این پاور خیلی خوب کار می‌کرد و خروجی‌های +۵، +۱۲، -۱۲، -۵  جریان‌ مناسب داشت! بعد از مدتی برای اینکه بتوانم به راحتی از خروجی‌های آن استفاده کنم، پاور بیچاره را به این شکل در‌آوردم.

Max Power -12V -5V +12V +5V Max Amp
65W 0.3A 0.11A 2.0A 9.5A Voltage

خوب من در فکر استفاده از یک پاور ATX جدید بودم. تا اینکه چند وقت قبل (بهتره بگم چند سال قبل) یه پاور ATX دستم رسید. برای بعضی از کار‌ها نیز از همین پاور استفاده می‌کردم تا اینکه چند روز پیش تنبلی را  کنار گذاشتم و این پاور ATX را هم به فرم پاور AT درآوردم. با یک جستجوی در گوگل شما می‌توانید دها نفر را پیدا کنید که پاور کامپیوتر را به شکل یک منبع تغذیه رومیزی استفاده می‌کنند به عنوان مثال در اینجا، اینجا، اینجا و اینجا.

مراحل ساخت

این تبدیل (تبدیل پاور کامپیوتر به یک منبع تغذیه رومیزی) کار ساده‌ای است و فقط به قطعات زیر نیاز دارد:

۱. کانکتور منبع تغذیه: (اسم بازاری این کانکتور‌ها رو نمی‌دونم!) شما برای پاور ATX حداقل ۶تا کانتور نیاز دارید البته ممکن است بخواهید برای بعضی ولتاژها چند کانکتور‌ قرار بدهید و یا یک یک خروجی خاص دیگر را هم اضافه کنید.

۲. مقاومت ۱۰ اهم ۱۰ وات: این مقاومت یک مصرف کننده الکی هست (dummy load) که به ولتاژ ۵ ولت متصل می‌شود! چون در بعضی از پاور‌ها اگر یک مصرف کننده وجود نداشته باشد پاور بعد از مدتی خاموش می‌شود. البته در پاور‌های جدید معمولا این مشکل وجود ندارد.

۳. کلید روشن/خاموش: پاور‌های ATX برای روشن شدن یک سیم کنترلی (DC-ON و یا PS-ON) دارند که باید به زمین متصل شود. در مادربورد کامپوتر نیز وقتی که دکمه اصلی زده می‌شود مادربورد این سیم کنترلی را به زمین متصل می‌کند. در این مرحله فن پاور روشن می‌شود و کامپیوتر به راه می‌افتد. خوب این کلید نیز برای همین کار است و بین سیم‌های سبز و مشکی متصل می‌شود.

۴. دیود نورانی (LED) به همراه یک مقاومت: برای مشخص شدن روشن بودن پاور می‌توان از یک دیود استفاده کرد. این دیود به سیم power-good متصل می‌شود که در واقع مشخص کننده عملکرد صحیح پاور است و می‌توان با یک دیود وضعیت این سیم را مشخص کرد.

قبل از اینکه به سراغ مراحل بعدی برویم باید با رنگ سیم‌های پاور آشنا شویم.

مشکی GND
نارنجی +3.3V
قرمز +5V
زرد +12V
آبی -12V
سفید -5V
سبز PS-ON
خاکستری P-GOOD
بنفش +5VSB

ولتاژ 5VSB قبل از روشن شدن پاور وجود دارد (البته جریان کمی می‌تواند فراهم کند). اگر علاق دارید می‌توانید این ولتاژ را نیز به کانکتور‌های خروجی متصل کنید.

اخطار:خطر برق‌گرفتگی کشنده! دقت کنید که خازن‌های بزرگی در ورودی پاور وجود دارد که تا ولتاژ حدود ۳۰۰ ولت شارژ می‌شوند. این شارژ ممکن است حتی بعد از خاموش کردن پاور در خازن‌ها باقی بماند و شکی خطرناک و مرگبار به شما وارد شود! برای تخلیه خازن‌ها می‌توان به کمک یک قطعه فلزی دو سر خازن‌ها را اتصال کوتاه کرد.

خوب حالا باید پاور را باز کنیم تا بتوانیم قسمت‌های بعدی را شروع کنیم.

اکنون به قسمت سخت کار می‌رسیم، سوراخ کاری! در این مرحله سوراخ‌های کانکتور‌ها (احتمالا به صورت استاندارد ۸ میلیمتری است)، کلید (اندازه سوراخ‌کاری بسته به شکل کلید است) و دیود‌نورانی (مته ۳ یا ۵ میلیمتری، البته می‌توانید از فضای خالی خود بدنه نیز برای دیود استفاده کنید) باید ایجاد شود.

بعد از این مرحله باید به سراغ اتصالات سیم‌ها برویم. من برای اینکه افت احتمالی در جریان بالا ایجاد نشود برای ولتاژهای اصلی (5 12 3.3 GND) حداقل ۴ سیم به صورت موازی در نظر گرفته‌ام. پاور‌ها برای ولتاژهای اصلی چندین سیم دارند که شما می‌توانید از تعدادی از آنها استفاده کنید و بقیه را از انتها قطع کنید. شکل سیم‌کشی‌هایی پاور من به صورت زیر است. در این حالت می‌توانید تعداد سیم‌های مورد نیاز برای هر کدام از ولتاژها را از ابتدا مشخص کنید و سپس سیم‌های اضافه را با سیم‌چین قطع کنید.

یک مقاومت ۱۰ اهم ۱۰ وات نیز بهتر‌ است که به عنوان یک مصرف کننده به ولتاژ ۵ متصل شود. البته حدس می‌زنم که در پاور‌های جدید نیازی به این مقاومت نباشد و پاور بتواند بدون اینکه مصرف کننده‌ای داشته باشد، روشن بماند. مقاومت‌هایی با این توان معمولا به صورت آجری می‌باشند ولی مقاومتی با این مشخصات دم دست من نبود، من هم تنبل‌تر از آن هستم که بروم مرکز شهر و این مقاومت را تهیه کنم! خوب پس بعد از گشتن در میان قطعاتی که داشتم، یک سری مقاومت ۲.۷ اهم ۲ وات پیدا کردم. خوب عالی شد! چهارتا از این مقاومت‌ها را با هم سری کردم و یک مقاومت ۱۰/۸ اهم ۸ وات درست کردم که قابل قبول به حساب می‌آید. توان تلف شده بر روی این مقاومت به حدود ۲.۳ وات می‌رسد که حسابی باعث داغ شدن مقاومت‌ها می‌شود. به همین دلیل مقاومت را تقریباً به بدنه فلزی پاور متصل کردم که تا حدودی گرمای تولید شده را دفع کند.

می‌توان از وارنیش حرارتی و چسب برق (لنت) برای پوشاندن قسمت‌هایی از سیم‌هایی که ممکن است اتصالی کنند، استفاده کرد. برای اتصال دیود نورانی و مقاومت ۱۰ اهمی، از چسب حرارتی نیز می‌توان استفاده کرد. با وصل کردن کانکتور‌ها،‌ مقاومت، دیود نورانی و کلید می‌توان گفت که ساخت پاور تقریبا تمام شده است.بهتر است توضیحاتی برای  ولتاژ کانکتور‌ها در جلوی پاور چسبانیده شود.

Max Power +5VSB -12V -5V +12V +5V +3.3V Max Amp
≈200W 1A 0.3A 0.3A 8A 8A 8A Voltage

با یک منبع تغذیه ATX ولتاژهای متقارن 12± 5± و ولتاژهای 5+ 12+ 3.3+ در دسترس شما است ولی می‌توانید با سری کردن ولتاژهای مثبت منفی ولتاژهای 8.3 10 15.3 17 24 را نیز داشته باشید. علاوه بر این من می‌توانم این پاور ATX را با پاور AT قبلی خودم سری کنم و ولتاژهای دیگری نیز درست کنم.

قدم بعدی می‌تواند درست کردن یک مدار تبدیل DC/DC با ولتاژ متغیر باشد که به پاور متصل می‌شود.

۱۰ نظر به “تبدیل پاور کامپیوتر به یک منبع تغذیه خوب!”

  • alireza
    ۴ شهریور ۱۳۸۷ at ۴:۱۰ ق.ظ

    mamnooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooon

  • Sasan.J
    ۹ شهریور ۱۳۸۷ at ۱۲:۱۸ ق.ظ

    مطلب خیلی مفید و بدرد بخوری نوشتید. بخصوص تصاویر که خیلی گیراست!
    حتما ادامه بدهید.
    با تشکر

  • behnam
    ۱۷ دی ۱۳۸۷ at ۱۲:۱۸ ب.ظ

    kheili mamnun man estefade kardam

  • علی زمانی
    ۲۴ بهمن ۱۳۸۷ at ۹:۴۵ ب.ظ

    ممنون

  • u3f
    ۱ اسفند ۱۳۸۷ at ۱۰:۴۹ ق.ظ

    ممنون بابت این همه زحمتی که کشیدی خیلی عالی بود

  • مرتضی
    ۷ اردیبهشت ۱۳۸۸ at ۲:۳۹ ب.ظ

    لطفا طریقه ساخت یک اداپتور3 ولت را ارسال نمایید

    با تشکر
    عبد
    پست مربوط به مدار FT245 شامل یک آداپتور مبدل ولتاژ ۵ به ۳.۳ است. ممکن است همان چیزی باشد که شما نیاز دارید.

  • رضا
    ۱۱ اردیبهشت ۱۳۸۸ at ۱۰:۴۵ ق.ظ

    آقا من این رو ساختم ولی اون مقاومت 10 واتی رو نگذاشتم تا یجورایی AUTO POWER OFF بشه !!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!
    خیلی بدرد بخور بود!!!!!!!!!!!!!
    دمت گرم!!!!!!!!!!!!!!!!!
    من میخوام یه PDF درست کنم به این صورت :چگونه یک آزمایشگاه کوچک خانگی داشته باشیم!
    که داخلش ساخت اوسیلوسکوپ با AVR و منبع تغذیه و خرید یا ساخت مولتی متر و خرید هویه و ….. رو قرار بدم.
    و در اون اگر شما اجازه بدید این مطلب شما رو در قسمت ساخت منبع تغذیه با ذکر نام و آدرس بلاگ شما قرار بدم البته اگر شما اجازه بدید!
    اجازه هست؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟
    عبد
    تمام مطالب سایت را به هر صورتی که علاقه دارید می‌توانید
    استفاده کنید. هیچ مشکلی وجود ندارد. من هم خوشحالم می‌شوم که این نوشته‌ها
    مفید واقع شوند.

  • ali
    ۳ خرداد ۱۳۸۸ at ۹:۲۴ ب.ظ

    سلام. من یه پاور سوخته را تبدیل کردم. یعتی قسمت نوسانسازش را دوباره ساختم. با همون 494 ولی الان ترانسش زیر زیر میکنه .مثل اینکه نویز زیادی داره. بدون اسیلوسکوپ چطور میتونم بفهمم عیبش چیه؟!
    ممنون
    عبد
    متاسفانه در این زمینه تجربه ندارم.

  • رضا
    ۴ تیر ۱۳۸۸ at ۱۱:۴۷ ب.ظ

    من همونی هستم که میخواستم یک فایل PDF بسازم و… نسخه یکش رو نوشتم و در لینک زیر قابل دانلود است.
    http://www.4shared.com/file/113794974/e656029f/mini_lab_in_your_home.html

  • مهرداد
    ۲۳ تیر ۱۳۸۸ at ۱۱:۴۷ ق.ظ

    اگه می تونی توضیحات کامل متغیر کردن خروجی پاور از 1.5 تا 48 ولت رو بذار ممنونم به وبلاگم هم یه سری بزن.

نوشتن نظر